Prosodia Catholica (Herodian)

Passage 1.15
← Index
1.15
Discussion of accentuation/oxytone tendency in Greek words and place names ending in -ην and -λην, with examples and exceptions (e.g., Τροιζήν, Κεβρήν, Ἕλλην).
παρασχηματισμὸν οἷον Ἀγήν, αὐχήν, ἀτμήν, ἀπτήν, ἀκτήν, ἁδήν ἡ νόσος. Τὰ εἰς 'ην' λήγοντα ἔχοντα πρὸ τοῦ 'η' τὸ 'σ' ἢ διπλοῦν σύμφωνον μὴ παραληγόμενον τῇ 'ου' διφθόγγῳ ὀξύνεσθαι θέλει, εἰ μὴ παρασχηματίζοιτο οὐδετέρῳ γένει οἷον ἐσσήν ὁ οἰκιστής «Μυρμιδόνων ἐσσῆνα» Καλλίμαχος. καμασήν ὁ ἰχθῦς, Δαμασήν, ἐρσήν, Αἰζήν, Ταντάλου παῖς, ἀφ´ οὗ ἐν Φρυγίᾳ πόλις Αἰζανοί. Ἀζήν ἔθνος τῆς Ἀρκαδίας ὃ καὶ Ἀζάν, ἀζήν ὁ πώγων κατὰ Φρύγας, ἀψήν. Τροιζήν καὶ ὁ κτιστὴς καὶ ἡ πόλις. εὑρίσκεται γὰρ καὶ πόλεσιν ὁμοφωνοῦντα τὰ τῶν κτιστῶν ὀνόματα· Καμικός Κολοφών Κόρινθος Κῶς Σικυών Κύρνος Λέσβος· οὕτως καὶ Τροιζήν· ἔστι δὲ πόλις Πελοποννήσου· ἔστι καὶ ἄλλη Τροιζήν ἐν Μασσαλίᾳ τῆς Ἰταλίας, ἣν Χάραξ Τροιζηνίδα χώραν φησίν. Τὰ εἰς 'λην' λήγοντα ὀξύνεται βαλλήν οὕτως ὁ βασιλεύς, Τελλήν, Ὠλήν, σωλήν, κωλήν, στελήν. σεσημείωται τὸ Ἕλλην βαρυνόμενον. Τὰ εἰς 'ην' ἁπλᾶ ἔχοντα δεδιπλασιασμένον σύμφωνον ὀξύνεται ἐσσήν, ὀσσήν, Τελλήν, βαλλήν πλὴν τοῦ Ἕλλην καὶ ὁ ἥρως καὶ τὸ ἔθνος. τὸ δὲ ἄρρην Ἀττικῶς ἀπὸ τοῦ ἄρσην γέγονε. Τὰ εἰς 'ην' κατ´ ἐπιπλοκὴν δύο συμφώνων ὀξύνεται, πυθμήν, Κεβρήν ποταμός, ἀφ´ οὗ Κεβρηνία χώρα τῆς Τρῳάδος. Δίδυμος δὲ Κεβρῆνα τὴν πόλιν φησίν—πλὴν τοῦ Ἕκτην, ὃ ἔχει τὴν πρὸ τέλους
A change of form, such as Ἀγήν, αὐχήν, ἀτμήν, ἀπτήν, ἀκτήν, ἁδήν, the disease. Words ending in -ην which have before the η an σ or a double consonant not preceded by the diphthong ου want to be accented with an acute, unless they are changed in form into the neuter gender, as for example ἐσσήν, “the founder”: “Μυρμιδόνων ἐσσῆνα,” Callimachus. καμασήν, the fish; Δαμασήν; ἐρσήν; Αἰζήν, son of Tantalus, from whom in Phrygia there is a city Αἰζανοί. Ἀζήν, a people of Arcadia, also Ἀζάν; ἀζήν, “the beard” among the Phrygians; ἀψήν. Τροιζήν both the founder and the city. For the names of founders are found to be homophonous with cities as well: Καμικός, Κολοφών, Κόρινθος, Κῶς, Σικυών, Κύρνος, Λέσβος; so too Τροιζήν. And it is a city of the Peloponnese; there is also another Τροιζήν in Massalia of Italy, which Charax says is “the Troezenian land.” Words ending in -λην are accented with an acute: βαλλήν, thus “the king”; Τελλήν; Ὠλήν; σωλήν; κωλήν; στελήν. Ἕλλην is noted as being accented with a grave. Simple words ending in -ην that have a doubled consonant are accented with an acute: ἐσσήν, ὀσσήν, Τελλήν, βαλλήν—except Ἕλλην, both the hero and the people. But ἄρρην in Attic has come from ἄρσην. Words ending in -ην with a combination of two consonants are accented with an acute: πυθμήν; Κεβρήν, a river, from which comes the Κεβρηνία region of the Troad. But Didymus says that Κεβρῆνα is the city—except Ἕκτην, which has the penult…

Gadget

A small interactive toy based on this passage (experimental).
No gadget yet.

Overlaps (Stephanos, Meineke)

char LCS 64 (26.4%) word LCS 12 (29.3%)
Show overlap highlight
…ὑρίσκεται γὰρ καὶ πόλεσιν ὁμοφωνοῦντα τὰ τῶν κτιστῶν ὀνόματα· Καμικός Κολοφών Κόρινθος Κῶς Σικυών Κύρνος Λέσβος· οὕτως καὶ Τροιζήν· ἔστι δὲ πόλις Πελοποννήσου· ἔστι καὶ ἄλλη Τροιζήν ἐν Μασσαλίᾳ τῆς Ἰταλίας, ἣν Χάραξ Τροιζηνίδα χώραν φησίν. Τὰ εἰς 'λην' λήγοντα ὀξύνεται βαλλήν οὕτως ὁ βασιλεύς, Τελλήν, Ὠλήν, σωλήν, κωλήν, στελήν. σεσημείωται τὸ Ἕλλην βαρυνόμενον. Τὰ εἰς 'ην' ἁπλᾶ ἔχοντα δεδιπλασ…
Τροιζήν, πόλις Πελοποννήσου, ἀπὸ Τροιζῆνος τοῦ Πέλοπος. ἐκαλεῖτο δὲ Ἀφροδισιάς καὶ Σαρωνία καὶ Ποσειδωνιάς καὶ Ἀπολλωνιάς καὶ Ἀνθανίς· τὸ ἐθνικὸν Τροιζήνιος καὶ Τροιζηνία, καὶ Τροιζηνίς, καὶ οὐδέτερον Τροιζήνιον. ἔστι καὶ ἄλλη Τροιζήν ἐν Μασσαλίᾳ τῆς Ἰταλίας, ἣν Χάραξ Τροιζηνίδα χώραν φησί.
char LCS 48 (5.4%) word LCS 8 (4.4%)
Show overlap highlight
…λου παῖς, ἀφ´ οὗ ἐν Φρυγίᾳ πόλις Αἰζανοί. Ἀζήν ἔθνος τῆς Ἀρκαδίας ὃ καὶ Ἀζάν, ἀζήν ὁ πώγων κατὰ Φρύγας, ἀψήν. Τροιζήν καὶ ὁ κτιστὴς καὶ ἡ πόλις. εὑρίσκεται γὰρ καὶ πόλεσιν ὁμοφωνοῦντα τὰ τῶν κτιστῶν ὀνόματα· Καμικός Κολοφών Κόρινθος Κῶς Σικυών Κύρνος Λέσβος· οὕτως καὶ Τροιζήν· ἔστι δὲ πόλις Πελοποννήσου· ἔστι καὶ ἄλλη Τροιζήν ἐν Μασσαλίᾳ τῆς Ἰταλίας, ἣν Χάραξ Τροιζηνίδα χώρα…
…όγος τῶν ὡς ἐπιτοπλεῖστον διὰ τὸ Αἴολος, Αἰολία ἡ χώρα καὶ τὸ ἐθνικὸν Αἰολεύς. Ἡρωδιανὸς δέ φησιν, ὅτι τοῖς συνοικισταῖς συνεχῶς ὁμοφωνεῖ τὰ ἐθνικά, δηλονότι καὶ γραφῇ καὶ τόνῳ. τὸ Τευκρός ὡς τριγενὲς ὠξύνθη. εὑρίσκεται καὶ πόλεσιν ὁμοφωνοῦντα τὰ τῶν κτιστῶν ὀνόματα· Καμικός καὶ ὁ κτιστὴς καὶ ἡ νῆσος, ὁμοίως Τροιζήν Κολοφών Κόρινθος Κῶς Σικυών Κύρνος Λέσβος. ἔσθ´ ὅτε καὶ ἐπὶ τῶν τριῶν εὑρίσκεται ἓν ὄνομα, κτιστοῦ πόλεως καὶ ἔθνους, ὡς τὸ Δάρδανος. λέγεται καὶ Αἱμονιεύς τὸ ἐθνικόν, ὡς Ἀμβρακιε…
char LCS 42 (6.0%) word LCS 9 (6.8%)
Show overlap highlight
…νον τῇ 'ου' διφθόγγῳ ὀξύνεσθαι θέλει, εἰ μὴ παρασχηματίζοιτο οὐδετέρῳ γένει οἷον ἐσσήν ὁ οἰκιστής «Μυρμιδόνων ἐσσῆνα» Καλλίμαχος. καμασήν ὁ ἰχθῦς, Δαμασήν, ἐρσήν, Αἰζήν, Ταντάλου παῖς, ἀφ´ οὗ ἐν Φρυγίᾳ πόλις Αἰζανοί. Ἀζήν ἔθνος τῆς Ἀρκαδίας ὃ καὶ Ἀζάν, ἀζήν ὁ πώγων κατὰ Φρύγας, ἀψήν. Τροιζήν καὶ ὁ κτιστὴς καὶ ἡ πόλις. εὑρίσκεται γὰρ καὶ πόλεσιν ὁμοφωνοῦντα τὰ τῶν κτιστῶν ὀ…
Ἀζανοί, Φρυγίας πόλις. Στράβων δωδεκάτῃ “τῆς δ´ Ἐπικτήτου Φρυγίας Ἀζανοί τέ εἰσι καὶ Νακόλεια”. οἱ πολῖται Ἀζανῖται, τὸ θηλυκὸν Ἀζανῖτις. Ἡρωδιανὸς διὰ τῆς « αι » ἐν πρώτῃ τῶν καθόλου λέγων “Αἰζὴν Ταντάλου παῖς, ἀφ´ οὗ ἐν Φρυγίᾳ πόλις Αἰζανοί”. τινὲς δὲ Ἀζάνιον αὐτήν φασιν. Ἑρμογένης δέ φησιν οὐδὲ οὕτως, ἀλλ´ Ἐξουάνουν αὐτὴν καλεῖσθαι· λέγεται γὰρ παρὰ τὸν τόπον ἀγροικίας εἶναι, λιμοῦ δὲ γενομένου συνελθόντες οἱ ποιμένες ἔθυον εὐβοσίαν γενέσθαι· οὐκ ἀκουόντω…
char LCS 29 (20.4%) word LCS 6 (23.1%)
Show overlap highlight
…τὸ ἔθνος. τὸ δὲ ἄρρην Ἀττικῶς ἀπὸ τοῦ ἄρσην γέγονε. Τὰ εἰς 'ην' κατ´ ἐπιπλοκὴν δύο συμφώνων ὀξύνεται, πυθμήν, Κεβρήν ποταμός, ἀφ´ οὗ Κεβρηνία χώρα τῆς Τρῳάδος. Δίδυμος δὲ Κεβρῆνα τὴν πόλιν φησίν—πλὴν τοῦ Ἕκτην, ὃ ἔχει τὴν πρὸ τέλους
Κεβρηνία, χώρα τῆς Τρῳάδος, ἀπὸ Κεβριόνου τοῦ Πριάμου. Δίδυμος δὲ Κεβρῆνα τὴν πόλιν φησίν. Ἡρωδιανὸς δὲ ἀπὸ Κεβρῆνος ποταμοῦ. ὁ οἰκήτωρ Κεβρηνός καὶ Κεβρηνεύς καὶ Κεβρήνιος.