{1ΠΕΡΙ ΤΟΝΟΥ ΤΩΝ ΕΙΣ 'α' ΘΗΛΥΚΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ. ΒΙΒΛΙΟΝ ιαʹ.}1 Τὰ εἰς 'α' λήγοντα μακρὸν θηλυκὰ τῶν εἰς 'ος' ὁμοτονοῦσιν αὐτοῖς, καὶ ἔτι τὰ εἰς 'η', φοβερός φοβερά, ἰσχυρός ἰσχυρά, σοφός σοφή, καλός καλή, φίλος φίλη. τὸ μέντοι βαρύτερος βαρυτέρα καὶ τὰ ὅμοια, εἰ καὶ τὸν τόπον ἐνήλλαξαν, ἀλλ´ οὐ τὸν τόνον. Τὰ εἰς 'α' μακρὸν καὶ εἰς 'η' τῶν εἰς 'ους' περισπωμένων περισπᾶται ἀργυροῦς ἀργυρᾶ, ἔστι δὲ καὶ μητρόπολις τῆς ἐν Ἰνδικῇ Ταπροβάνης νήσου. χρυσοῦς χρυσῆ, διπλοῦς διπλῆ. Τὰ ἔχοντα τὸ 'α' βραχὺ διὰ τοῦ 'τρια' προπαροξύνεται, αὐλήτρια, ψάλτρια, ποιήτρια, μεσήτρια, ὁδηγήτρια, ὀρχήστρια, μαθήτρια, λεκάστρια ἡ πόρνη. Ἐρέτρια πόλις Εὐβοίας. Ὅμηρος »Χαλκίδα τ´ Ἐρέτριάν τε« (Il. Β 537) ἀπὸ Ἐρετριέως τοῦ Φαέθοντος υἱοῦ. τὸ δὲ μετρία καὶ ἀλλοτρία τὸ 'α' μακρὸν ἔχουσι. καὶ τὸ πότνια· ἔστι δὲ καὶ Πότνιαι πόλις Βοιωτίας. καὶ ὄμπνια, Πολύμνια, Ἰάμνια πολίχνιον Φοινίκης, Στράβων δὲ κώμην φησίν »ἀπὸ Ἰάμνου ἢ ὅτι ἰάμνους ἐκάλουν τοὺς καθύγρους καὶ τεθηλότας τόπους«. Λάμια πόλις Θεσσαλίας τῶν Μηλιέων, ὡς Πολύβιος, οἱ μὲν ἀπὸ Λάμου τοῦ Ἡρακλέους φασίν, οἱ δὲ ἀπὸ Λαμίας γυναικός, ἣ ἐβασίλευσε Τραχινίων· ἔστι καὶ ἄλλη Κιλικίας—προπαροξύνεται. Τὰ εἰς 'εια' ἀπὸ τῶν εἰς 'ευς' προπαροξύνεται, βασιλεύς βασίλεια, πολιεύς πολίεια, Πιτυεύς Πιτύεια, Ἀλαλκομενεύς Ἀλαλκομένεια, ἱερεύς ἱέρεια. τοῦτο δὲ οἱ Ἀττικοὶ ἐκτείνοντες τὸ 'α' παροξύνουσι. ἀλλ´ οὐκέτι πανδόκεια, βασίλεια.
On the Accent of Feminine Nouns in -α. Book 11.
Feminines ending in long -α, corresponding to masculines in -ος, have the same accent as they do, and likewise those in -η: φοβερός φοβερά, ἰσχυρός ἰσχυρά, σοφός σοφή, καλός καλή, φίλος φίλη. But βαρύτερος βαρυτέρα and the like, even if they have changed the position, have not changed the accent.
Those in long -α and in -η corresponding to circumflexed forms in -ους are circumflexed: ἀργυροῦς ἀργυρᾶ (and there is also a metropolis of the island Taprobane in India), χρυσοῦς χρυσῆ, διπλοῦς διπλῆ.
Those that have short -α, through -τρια, are accented on the antepenult: αὐλήτρια, ψάλτρια, ποιήτρια, μεσήτρια, ὁδηγήτρια, ὀρχήστρια, μαθήτρια, λεκάστρια “the prostitute.” Ἐρέτρια is a city of Euboea. Homer: “Χαλκίδα τ´ Ἐρέτριάν τε” (Il. Β 537), from Ἐρετριεύς, the son of Phaethon. But μετρία and ἀλλοτρία have long -α. And so does πότνια; and there is also Πότνιαι, a city of Boeotia. Also ὄμπνια, Πολύμνια, Ἰάμνια, a small town of Phoenicia; but Strabo says it is a village, “from Ἰάμνος, or because they called the damp and luxuriant places ἰάμνοι.” Λάμια is a city of Thessaly of the Malians, as Polybius says; some derive it from Λάμος, the son of Heracles, others from a woman Λαμία, who ruled the Trachinians; there is also another in Cilicia—it is accented on the antepenult.
Those in -εια derived from forms in -ευς are accented on the antepenult: βασιλεύς βασίλεια, πολιεύς πολίεια, Πιτυεύς Πιτύεια, Ἀλαλκομενεύς Ἀλαλκομένεια, ἱερεύς ἱέρεια. But the Attics, lengthening the α, accent it on the penult; but no longer in πανδόκεια, βασίλεια.